Themistokli Gërmenji ishte një nga figurat më të shquara të lëvizjes kombëtare shqiptare. Ai lindi në Korçë në një familje patriotike me origjinë nga fshati Gërmenj. Babai i tij, Thanas Gërmenji, ishte një nga themeluesit e “Shoqërisë së Zezë për Shpëtim” dhe u vra në Thrakë për shkak të aktiviteteve të tij nacionaliste. Në vitin 1892, Themistokliu dhe vëllai i tij Telemaku emigruan në Rumani, ku qëndruan për nëntë vjet para se të ktheheshin në Perandorinë Osmane, duke u vendosur në Manastir.
Në Manastir, ata hapën Hotelin “Liria”, i cili u bë një qendër e rëndësishme e aktivitetit kombëtar shqiptar. Hoteli shërbeu si vend takimi për të rinjtë shqiptarë dhe ishte vendi ku u organizua Kongresi historik i Alfabetit Shqip (1908).
Në nëntor 1916, pas largimit të autoriteteve greke nga Korça, Themistokliu u takua me autoritetet franceze dhe ngriti flamurin shqiptar më 10 dhjetor 1916, duke shpallur Rajonin Autonom Shqiptar të Korçës nën mbrojtjen franceze. Ai deklaroi qëndrimin e tij të fortë patriotik dhe theksoi se lufta e tij nuk ishte kurrë kundër francezëve, por gjithmonë për lirinë e Shqipërisë dhe kundër ambicieve territoriale greke.
Megjithatë, zhvillimet politike dhe interesat ndërkombëtare veçanërisht përafrimi në rritje i Francës me Greqinë dhe Serbinë u kthyen kundër autonomisë së Korçës. Pasi Venizellosi u kthye në pushtet në Greqi dhe peizazhi politik ndryshoi, Themistokliu u arrestua nga shërbimi sekret francez dhe u dërgua në Selanik. Më 9 nëntor 1917, ai u ekzekutua nga një gjykatë ushtarake franceze nën akuza të rreme për bashkëpunim me Fuqitë Qendrore. Më vonë ai u shpall i pafajshëm.
Koloneli Descoins, një oficer francez dhe mbështetës i Themistokliut, mori me vete flamurin shqiptar që kishte ngritur Gërmenji dhe më vonë, në një gjest respekti, ua ktheu autoriteteve shqiptare në vitin 1922, menjëherë pas hapjes së muzeut të parë kombëtar në Tiranë.
Themistokli Gërmenji u rivarros me nderime të mëdha në qytetin e tij të lindjes, Korçë, ku mbahet mend si hero kombëtar një simbol i sakrificës për pavarësinë dhe dinjitetin e Shqipërisë. Ngritja e bustit të tij në Korçë shërben si një homazh për trashëgiminë e tij të qëndrueshme dhe kontributin patriotik.
