Një aventurier gjerman, një ngjashmëri fizike me një princ osman dhe një mashtrim që, sipas rrëfimit të tij, e çoi deri në fronin shqiptar. Historia e Otto Witte-s, njeriut që pretendonte se kishte qenë Mbret i Shqipërisë për pesë ditë, vazhdon të mbetet një nga episodet më të çuditshme të historisë sonë. Por sa e vërtetë është kjo histori?
Shqipëria e vitit 1913 ishte një shtet i ri, që sapo kishte shpallur pavarësinë dhe po përpiqej të ndërtonte institucionet e veta. Në një kohë kur Fuqitë e Mëdha diskutonin për të ardhmen e vendit dhe për emrin që do të vendosej në krye të tij, një aventurier gjerman pretendonte se kishte gjetur mundësinë e jetës: të bëhej vetë mbret i shqiptarëve.
Ai quhej Otto Witte. I lindur në Gjermani në vitin 1871, Witte ishte një artist cirku, akrobat dhe magjistar, që kishte udhëtuar në vende të ndryshme dhe kishte një jetë të mbushur me aventura. Por pretendimi që do ta bënte të famshëm nuk lidhej me cirkun, por me Shqipërinë.
Sipas historisë që ai tregoi më vonë, gjatë qëndrimit në Stamboll kishte zbuluar se ngjante jashtëzakonisht shumë me princin osman Halim Eddine. Kjo ngjashmëri, sipas tij, i dha idenë për një mashtrim të jashtëzakonshëm: të paraqitej në Shqipëri si princi dhe të merrte fronin.
Mbërriti në Shqipëri si princ, u largua si mbret
Witte pretendonte se kishte përgatitur një plan të hollësishëm, duke përdorur telegrame të falsifikuara për të njoftuar mbërritjen e princit. I veshur me uniformë ushtarake, me dekorata dhe i shoqëruar nga një person që luante rolin e adjutantit, ai thuhet se mbërriti në Durrës në vitin 1913.
Sipas versionit të tij, pritja ishte madhështore. Autoritetet dhe përfaqësues të elitës vendase e trajtuan si princin që pritej të merrte drejtimin e Shqipërisë. Dhe kështu, pretendonte ai, përfundoi në fron me emrin Otto I.
Pesë ditë. Aq zgjati, sipas rrëfimit të tij, mbretërimi më i pazakontë që mund të imagjinohet.
Gjatë kësaj periudhe, Witte tregonte se kishte dhënë urdhra, kishte shpallur amnisti për të burgosurit, kishte shpërndarë ar për krerët lokalë dhe kishte organizuar pritje mbretërore. Madje, në rrëfimet e tij përmendeshin edhe pretendime të çuditshme për një harem me 25 vajza dhe një shpallje lufte ndaj Malit të Zi.
Por aventura po shkonte drejt fundit.
Si u zbulua mashtrimi?
Sipas Witte-s, gjithçka nisi të shembet kur mbërritën njoftime nga Stambolli se princi i vërtetë nuk ishte nisur kurrë drejt Shqipërisë. Kështu, identiteti i tij rrezikonte të zbulohej dhe aventurieri pretendonte se u detyrua të largohej nga vendi.
Pesë ditë pasi kishte hyrë në histori si mbret, ai u kthye në jetën e zakonshme.
Por Otto Witte nuk e braktisi kurrë këtë histori. Përkundrazi, e bëri atë pjesë të identitetit të tij dhe e tregoi për dekada me radhë. Në vitin 1939 botoi autobiografinë me titullin gjerman 5 Tage König von Albanien, që përkthehet “Pesë ditë Mbret i Shqipërisë”.
Madje, sipas raportimeve të kohës, ai arriti të mbante në dokumentin e identifikimit shënimin “Ish-Mbret i Shqipërisë”.
Kur vdiq në Hamburg, më 13 gusht 1958, në varrin e tij u vendos gjithashtu ky titull: Ish-Mbret i Shqipërisë.
Mashtrim i vërtetë apo një legjendë që mbijetoi për një shekull?
Pavarësisht famës së kësaj historie, ekziston një problem i madh: nuk ka dokumentacion historik të besueshëm që të vërtetojë se Otto Witte është shpallur ndonjëherë Mbret i Shqipërisë apo se ka ushtruar pushtet në vend.
Pjesa më e madhe e rrëfimit mbështetet te deklaratat dhe autobiografia e vetë Witte-s. Historia është publikuar edhe nga revista amerikane TIME, pas vdekjes së tij, në vitin 1958, duke e bërë aventurën e pretenduar të njohur ndërkombëtarisht.
Në të vërtetë, Shqipëria e asaj periudhe kishte një proces të dokumentuar ndërkombëtar për përcaktimin e monarkut të saj, që përfundoi me zgjedhjen e princit Wilhelm zu Wied, i cili mbërriti në Shqipëri në mars të vitit 1914.
Kjo e bën edhe më të rëndësishme ndarjen mes fakteve historike dhe historisë së treguar nga aventurieri gjerman.
Otto Witte mund të mos ketë qenë kurrë mbret i vërtetë i shqiptarëve. Por ai arriti diçka tjetër: të bëhej i njohur në botë si njeriu që pretendonte se kishte mashtruar një vend të tërë dhe kishte jetuar pesë ditë si monark.
Një histori aq e pabesueshme, saqë edhe më shumë se një shekull më vonë vazhdon të ngrejë të njëjtën pyetje: a mund të jetë bërë dikush vërtet Mbret i Shqipërisë vetëm duke u shtirur si një princ?
